SOBOTA – 9 września 2023

SOBOTA – 9 września 2023

Pod naszym patronatem m.in. 

Pod naszym patronatem m.in. 

Książka w prezencie

Książka w prezencie

WSPÓŁPRACA

WSPÓŁPRACA

Wróg ludzkości w pełnej krasie

stalin nowa biografiaBiografii Józefa Wisarionowicza Stalina powstało bardzo wiele. Aby pojąć rozmiar zła, którego stał się przyczyną trzeba jednak urodzić się i dorastać wśród ludzi Wschodu, tak jak autor najnowszej biografii Oleg Khlevniuk, wybitny rosyjski historyk. Trzeba mieć mentalność tych ludzi, wspólną dla narodu pamięć, sposób patrzenia na świat, doświadczyć jednakiej traumy przeszłości (pręgi bólu towarzyszą do tej pory prawie każdej rosyjskiej rodzinie).

Khlevniuk tak pisze o swojej pracy „Przez ponad dwie dekady studiowałem życie tego człowieka oraz logikę i powody leżące u podstaw jego działań(…)”. Owocem tej wieloletnich badań jest dzieło obszerne posiadające wyjątkowo obfitą bibliografię. Przypisów jest bowiem ponad 60 stron!

Dla badacza tamtych czasów to dokument, z którym warto się zapoznać, ale i zwykły mól książkowy, bez naukowych aspiracji, znajdzie w nim wiele do tej pory nieznanych informacji. Można powiedzieć, że ta biografia to zapis zła w najczystszej postaci. Zapis drogi życiowej od urodzin po samotną śmierć, której tak naprawdę oczekiwali już wszyscy współpracownicy. Ten chorobliwie ambitny Azjata (tak mówił o nim Lenin – najpierw mentor, później wróg), marny strateg i kiepski wojskowy, pamiętliwy i mściwy towarzysz, niewierny mąż, kapryśny ojciec wywarł przez lata rządów dyktatorskich straszny wpływ na otoczenie i całą Rosję. Nie liczył się z nikim, eliminował zagrażających jego karierze polityków i przyjaciół (czy Stalin znał ten termin?), rozdawał karty i atakował znienacka. Dołączone do książki fotografie to zapis znikania. Trocki, Bucharin, Tuchaczewski, Jeżow, Kirow….. i wielu, wielu innych, z którymi było mu czasowo po drodze kończyli żywot na zsyłkach (w najlepszym razie) lub po prostu rozstrzelani. Ich rodziny znikały w nocy wywożone do więzień i łagrów.
Adnotacje „10 lat bez prawa korespondencji” oznaczały tylko jedno – nie ma ich już wśród żywych. Ilu milionom Rosjan zgotował ten los? Liczba jest niewyobrażalna – opisane lata Wielkiego Głodu (nie tylko na Ukrainie w latach 20.-30., ale także po II wojnie, kiedy brakowało w całej Rosji żywności), Wielkiej Czystki i Terroru porażają swoim okrucieństwem i pokazują jak niewiele znaczyła i znaczy u Sowietów jednostka. Jak donosicielstwo, brak poszanowania własnej rodziny (tragiczne losy żony i dzieci Stalina), okrucieństwo graniczące z sadyzmem (jakby na przekór temu Stalin uwielbiał wspólne fotki z dziećmi, to taki PR każdej bestii) sprawiły, że strach i przerażenie towarzyszyły ludziom na każdym kroku, a śmierć bywała wybawieniem…

Lektura tej książki do łatwych nie należy, szczególnie dla osób wrażliwych, kierujących się w życiu dekalogiem. Ale warto poznać i taki wymiar dyktatury, wszak trwał on blisko pięćdziesiąt lat. Blisko półwieku rządów wroga ludzkości i jak aktualne wydarzenia pokazują, Rosjanie wciąż dyktaturę kochają.

EKa

Oleg Khlevniuk – Stalin nowa biografia, tłumaczenie Dorota Bal, Wydawnictwo Znak Horyzont, Kraków 2016

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>